تاریخ تمدن یزد ؛ انسان یزدی ، مردم و جامعه یزد

 

مسجد ایا صوفیه در استانبول

تاریخ تمدن یزد ؛ انسان یزدی ، مردم و جامعه یزد

به تعبیری : تاریخ به معنی شرح و بسط چگونگی زندگی انسان از غارنشینی به اعلاترین درجه تمدن ، و در هرحال تمدن وی است که این تمدن در شرح مطامع و خونریزی های جنگجویان سلطه طلب بر جان و مال و ناموس مردم نیست ؛ بلکه شرح زندگی انسان ، انسانیت و مردم هر محل در طول زمان است که از جمله و شاید بیش از هر چیز در ظواهر مادی زندگی آنان ، به خصوص آنچه که تاسیسات عمومی نامیده می شود قابل مشاهده است ؛ و حتی معنوی ترین بخش زندگی مردم که « مذهب » باشد از همین طریق ، یعنی مساجد و مدارس دینی و مانند آنها مشاهده می شود ؛ چنانکه چنین تاسیساتی نه تنها شواهدی بر کمٌ و کیفِ ساختار و کارکردهای زندگی یک مردم بشمار می روند بلکه همچنان حتی تحول در اعتقادی ترین بخش از زندگی آنان را نشان می دهند .

فی المثل تحوٌل در زندگی مردم اسپانیا که زمانی مسیحی بوده اند ، آنگاه مساجد باقیمانده در آن کشور نشاندهنده ی پنج قرن اعتقاد به اسلام در آن کشور می باشند و سپس بازگشت به کیش مسیحیت و کلیساهای حاصل از آن . برعکس ، اگر در اسپانیا مساجدی را تبدیل به کلیسا کرده اند در ترکیه کلیساهائی را تبدیل به مسجد کرده اند که ایا صوفیه از همه مشهور تر است .

در همین ایران ، و ازجمله در یزد ، چه خانقاه هائی که تبدیل به حوزه علوم دینی شیعه دوازده امامی یا حتی حسینیه برای عزاداری امام حسین (ع) نشده اند و...

بر همین اساس و بنا به کارکرد اقتصادی – اجتماعی یا فرهنگی و مذهبی تاسیسات عمومی است که بر نوع زندگی یک مردم یا نهایتا" نوع کارکرد یک شهر قضاوت می شود که آیا مردمی بیشتر اقتصادی ومادٌی هستند یا مردمی بیشتر فرهنگی – مذهبی و بطور کلٌی معنوی  ؛ می گوئیم شهر مذهبی قم ، مشهد مقدس ؛ بندر تجاری هرمزگان ، بندر تجاری خرمشهر ، شهر صنعتی یزد ، و...

تاریخ تمدن یزد را می توان ازورای این تاسیسات عمومی ترسیم کرد ؛ یا در واقع تاسیسات عمومی شهری یزد هستند که بیش از هر شواهد و قرائن دیگری از ساختار ، و تحولٌ و تکامل فرهنگ و تمدن این شهر حکایت می کنند .

در یادداشت بعدی با بازگشت به حدود هزارسال قبل از این ، در نمایش ساختار فرهنگ و تمدن انسان یزدی یا مردم یزد کوشش خواهیم کرد انشاء الله ..

/ 0 نظر / 53 بازدید